De katheterisatie van het hart (Rechterhartkatheterisatie)
Wanneer en waarom?
- Bij de diagnose van pulmonale hypertensie (PH).
- Eventueel opnieuw bij verergering van PH
- Na een verandering in behandeling om te zien hoe de PH evolueert
Dit onderzoek is onmisbaar om de PH-diagnose te bevestigen. De arts meet de drukken in het hart en de longslagader en berekent het hartdebiet (hoeveel bloed het hart per minuut rondpompt). Wanneer de gemiddelde drukken in de longvaten meer dan 20mmHg zijn spreekt men van pulmonale hypertensie. Deze metingen zijn veel nauwkeuriger dan bij een echografie. Zo kan de arts inschatten hoe ernstig de PH is, de juiste behandeling kiezen en later controleren of de therapie werkt. Bij een opvolgonderzoek kijkt men of de ziekte verergert, zodat de behandeling kan worden aangepast.

Wat is het en hoe verloopt het?
Bij een rechterhartkatheterisatie brengt de arts een dun slangetje (katheter) in via een ader in de lies of hals, onder lokale verdoving. Bij het aanprikken zal men de tafel waarop je ligt laten kantelen, soms kan je hierdoor het gevoel van een flauwte krijgen. De katheter wordt naar de rechterkant van het hart en de longslagader geschoven. Omdat men door de huid gaat, noemt men dit een invasieve ingreep. Je bent meestal wakker tijdens het onderzoek (behalve bij kinderen).
Tijdens de procedure wordt je bloeddruk en hartwerking continu gevolgd op een monitor. Het onderzoek gebeurt door een ervaren team in een gespecialiseerde katheterisatiezaal (cathlab) omdat men specifieke materialen en apparatuur nodig heeft. Het medisch en verpleegkundig personeel draagt een masker en een muts, en de arts draagt een steriele schort en handschoenen. Je wordt afgedekt met een steriele doek om infecties te voorkomen.
De arts kan ook een bloedstaal nemen uit de pols om het zuurstofgehalte te vergelijken met het bloed uit de katheter. De resultaten worden later met je besproken.

Wat kan ik doen om me voor te bereiden?
Vooraf wordt een afspraak vastgelegd. Informeer je arts over alle medicijnen die je neemt, met of zonder voorschrift. Vóór de ingreep mag je niet roken. Zorg er ook voor dat je niet alleen naar dit onderzoek komt en niet met de wagen moet rijden net na het onderzoek.
Klassieke bloedverdunners (Marcoumar®, Marevan®, Sintrom®) worden enkele dagen op voorhand gestopt; nieuwe bloedverdunners (Xarelto®, Eliquis®, Pradaxa®, Lixiana®) 24 uur op voorhand. Soms krijg je vervangende medicatie (Clexane® of Innohep®). Je arts zal je hierover informeren.
Je kan best geen plasmedicatie (Lasix®, Burinex®, Aldactone®, etc.) nemen de ochtend van het onderzoek en ga ook nog even naar het toilet voor het onderzoek.
Mogelijk moet je nuchter zijn tot na het onderzoek, soms is een lichte maaltijd toegestaan. Je krijgt hierover duidelijke instructies van je arts.
Wat kan ik doen na het onderzoek?
Na de ingreep worden bloedverdunners in overleg met je arts opnieuw opgestart. Bij klassieke bloedverdunners moet je na een week langsgaan bij je huisarts voor controle. Volg alle adviezen van je arts over rust en medicatie.
Zijn er risico’s of bijwerkingen?
Dit is een veilige procedure, maar zoals bij elke invasieve ingreep zijn er kleine risico’s, zoals een bloeding op de prikplaats, blauwe plek, infectie of hartritmestoornis. Het medisch team volgt je nauwgezet op om complicaties te voorkomen.